ทำความรู้จักกับ ‘Culture Shock’


นับว่าเป็นหนึ่งในประสบการณ์ที่สำคัญอย่างยิ่งสำหรับการเป็นนักเรียนแลกเปลี่ยน หรือสำหรับเพื่อนๆ พี่ๆ น้องๆ หลายๆ คนที่อาจจะได้มีโอกาสไปใช้ชีวิตอยู่ที่ต่างแดน เราจะต้องพบกับวิถีชีวิต วัฒนธรรมประเพณี และทัศนคติที่แตกต่างไปจากเดิม ซึ่งบางครั้งก็อาจจะทำให้รู้สึกอึดอัดหรือไม่เข้าใจได้ แต่เมื่อเราทำความเข้าใจและยอมรับได้ก็จะทำให้สามารถใช้ชีวิตอยู่อย่างมีความสุขและสร้างประสบการณ์อันมีค่าให้กับตัวเราเอง

Culture shock stage

Credit: http://www.isa.provost.nagoya-u.ac.jp/

การปรับตัวเข้ากับวัฒนธรรมใหม่มักจะมีลำดับขั้นดังนี้

  1. Honeymoon stage: เป็นช่วงที่เรากำลังตื่นเต้น เพลิดเพลินกับวัฒนธรรมใหม่ มีความคาดหวังและกระตือรือร้นที่จะเรียนรู้
  2. Culture Shock: คือ อาการซึมเศร้าที่จะเกิดขึ้นเมื่อต้องพบเจอวัฒนธรรม วิถีชีวิต ความคิดที่แตกต่างไปจากเดิมของตน ในช่วงนี้เราจะเริ่มรู้สึกไม่เข้าใจสิ่งรอบ ตัวพยายามกีดกันตัวเองออกจากโลกภายนอก มักมีอาการ เช่น คิดถึงบ้าน เหงา กังวล เหนื่อย ซึมเศร้า สับสน และจะส่งผลให้ขาดแรงผลักดันที่จะปรับตัวเข้าหาวัฒนธรรมนั้น
  3. Cultural Adjustment: เราเริ่มที่จะปรับตัว ลองผิดลองถูกเป็นช่วงที่เกิดการเรียนรู้ ยอมรับสิ่งใหม่มากขึ้น
  4. Adaptation: คือเมื่อเราปรับตัวได้ และเปิดใจเรียนรู้สิ่งใหม่ๆ เข้าใจตนเองและผู้คนรอบข้าง ก็จะทำให้สามารถเก็บเกี่ยวสิ่งต่างๆ รอบตัวได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด

มีสาเหตุอะไรบ้างที่ทำให้เกิดได้

  1. วิถีชีวิตที่แตกต่าง เช่น วิธีการทักทาย ภาษากาย ภาษาพูด การแสดงสีหน้า
  2. สิ่งแวดล้อมและสภาพอากาศที่แตกต่าง เช่น ความสะอาด เสียงดัง คุณภาพอาหารและน้ำดื่ม เสื้อผ้าเครื่องแต่งกาย ภูมิอากาศ
  3. ความคาดหวังและทัศนคติ เช่น การตรงต่อเวลา การชื่นชมหรือวิจารณ์ คนในพื้นตื่นต้อนรับหรือต่อต้าน

วิธีการรับมือเมื่อมีอาการ

  • หาทางลดความเครียด เช่น ออกกำลังกาย เข้าร่วมกิจกรรมต่างๆ ที่ส่งเสริมการเรียนรู้
  • ติดต่อกับครอบครัวหรือเพื่อนในถิ่นเดิม
  • แชร์ประสบการณ์และความรู้สึกในขณะนั้นให้กับคนรอบข้างฟัง

นอกจากนี้ยังมีอาการ ‘Reverse Culture shock’ ซึ่งเกิดขึ้นหลังจากย้ายกลับมายังที่เดิม แล้วคิดว่าวัฒนธรรมใหม่ที่เราได้พบนั้นดีกว่า และรู้สึกไม่เข้าใจหรือไม่ชอบวัฒนธรรมเดิมของตน ทำให้ต้องปรับตัวทำความเข้าใจใหม่เพื่ออยู่ในสังคมวัฒนธรรมเดิมอย่างมีความสุข

Process of adjustment - culture shock

Credit: http://teaching-direction.blogspot.com/

Leave a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *